Column: kantine, de heilige tempel van voetbal
De sportkantine. De enige plek in Nederland waar de wetten van de natuurkunde en de medische wetenschap tijdelijk worden opgeschort. Stap een willekeurige voetbalkantine binnen en je betreedt een parallel universum. Een universum dat ruikt naar een mix van verschraald pils, natte kunstgrasschoenen en het parfum van een oververhitte frituurpan. En daar, achter de bar, staat de hogepriester van deze chaos: Ome Dirk.
Ome Dirk is een biologisch wonder. Hij is precies even breed als hij hoog is. Een soort menselijke legosteen, maar dan met een grovere textuur en een stemgeluid dat klinkt alsof hij elke ochtend gorgelt met grind. Hij is uniek en kan drie dingen tegelijk: hij tapt een fluitje met een schuimkraag waar een architect jaloers op zou zijn, snijdt plakken leverworst met de precisie van een hersenchirurg, en hij houdt ondertussen de jeugd in de gaten die de kunstbloemen op tafel proberen te vernielen.
Tegenwoordig heb je van die types, die vinden dat de kantine ‘gezonder’ moet. Ze willen waldkornbollen. Met mozzarella, een beetje pesto en tomaat. En misschien een blaadje rucola voor de textuur. Hoe gezonder, hoe beter, maar de mening van Ome Dirk is duidelijk. Hij wuift de wijze raad van het Bestuur weg en adviseert hen naar een hockeyclub te gaan. Dan kunnen ze in hun gewatteerde jas langs de lijn staan praten over mijn beleggingsportefeuille. Een voetbalkantine hoort het te ruiken naar een patatje oorlog, bier en de dood van een duizendtal frikandellen. De enige vitamine die Ome Dirk wil erkennen is Vitamine B: Bier, Bitterbal en Beunhazerij.
En die zelfgedraaide gehaktbal van Dirk? Dat is geen voedsel. Dat is een cultureel erfgoed van de vereniging. Een bal zo compact, dat deze een eigen zwaartekrachtveld heeft. Een karakterbal met vooral veel satésaus en geliefd als we een pilsje teveel op hebben.
De voetbalkantine behoort ook tot het echte leven. Terwijl André Hazes uit de speakers jankt dat hij eenzaam is, worden daar door jeugdige leden de grote beslissingen genomen. Daar worden huwelijken gesmeed in de rij voor de patat, en daar worden ze drie uur later weer vakkundig gesloopt aan de stamtafel. Liefdes worden geboren, huwelijk kunnen wankelen. Het is zoals de plakkerige vloer na afloop.
De lijm van onze samenleving. Letterlijk. Als je na vijf uur ’s middags probeert weg te lopen, trek je je zolen uit je schoenen. Dat is een veiligheidsmechanisme van de vereniging: je kunt pas naar huis als de drank op is of als je je schoenen achterlaat.
Of het nu een Tante Tiny is of een Ome Dirk, ze regeren met een ijzeren vuist in een vette ovenwant. Ze kennen iedereen. Ze weten wie er nog drie biertjes op de pof heeft staan van vorig seizoen en ze weten precies welke rechtsback er stiekem rookt achter de kleedkamers. Ze zijn vrolijk, ja, maar daag ze niet uit. Eén verkeerde opmerking over de kwaliteit van de mayonaise en je krijgt een vliegend broodje kroket naar je hoofd met een snelheid waar Max Verstappen bang van wordt.
Laten we die mensen koesteren. Laat die quinoa en die sapkuur maar lekker bij de yoga-club. Geef mij maar de dampen van het frituurvet, de valse uithalen van een dronken spits en de geruststellende blik van Ome Dirk die je vijfde bier tapt terwijl hij zegt: “Zou je dat nou wel doen, jongen? Je moet morgen nog rijden.”
En dan gewoon doortappen. Dat is pas echte liefde.
- Column: kantine, de heilige tempel van voetbal
- Column: scheidsrechters zijn altijd de Sjaak
- Column: selectie bij de jongste jeugd
De columns zijn geschreven door Gerard Mak voor Voetbal Varia Zaanstreek
Foto: Voetbal Varia Zaanstreek